Gespotte dieren: Oropendola

De oropendola (geslacht: Psarocolius) is een zangvogel uit Midden- en Zuid-Amerika. Het zijn relatief grote vogels met een lange, spitse snavel en een opvallend verenkleed, vaak met gele accenten. De naam verwijst naar hun hangende nesten: bolvormige structuren van palmvezels die aan takken hangen. Deze nesten worden vaak in kolonies gebouwd, soms in de buurt van wespennesten. De wespen beschermen de vogels tegen roofdieren.

Hoewel ze tot de zangvogels behoren, klinkt de oropendola allesbehalve melodieus. Hun geluid wordt vaak omschreven als schel of zelfs robotachtig. Mannetjes maken tijdens hun roep een diepe buiging of draaien half om de tak heen. Het is een spectaculair gezicht dat je meteen bijblijft. Oropendola’s leven in groepen, eten vruchten, nectar en grote insecten en worden door boeren soms als plaag gezien.

Mijn eerste ontmoeting met de oropendola had ik in Costa Rica, waar ik de Montezuma oropendola spotte. Deze soort heeft een kastanjebruin verenkleed, een gele staart en een opvallende zwarte snavelbasis. Tijdens een wandeling hoorde ik ineens dat vreemde, klokkende geluid uit de bomen. Toen ik omhoog keek, zag ik een vogel die zich half voorover liet vallen terwijl hij zijn geluid maakte.

Later zag ik ze ook bij de Arenal Observatory Lodge & Spa. Daar had het personeel meloenen aan de bomen gehangen om vogels aan te trekken. De oropendola’s pikten enthousiast in het fruit en lieten zich goed bekijken. Dankzij hun gedrag en geluid zijn ze makkelijk te herkennen.

Twee jaar later zag ik in Bolivia opnieuw een oropendola, dit keer een andere soort. Het was waarschijnlijk de Yuracares, een ondersoort van de Pará-oropendola. Deze vogel maakte bijna hetzelfde geluid als de Montezuma oropendola, maar had een groener verenkleed. Opnieuw was het vooral het bizarre geluid dat mijn aandacht trok.

De oropendola is voor mij een van de opvallendste vogels die ik tijdens mijn reizen ben tegengekomen. Niet per se door zijn uiterlijk, maar door het bijzondere geluid en gedrag. Het is een vogel die je niet snel vergeet.