Parque Karukinka in Chili: off the beaten path op Vuurland

Parque Karukinka ligt in het uiterste zuiden van Chili, op het eiland Tierra del Fuego, dat ook wel bekend staat als Vuurland. Dit eiland ligt ten zuiden van de Straat van Magellaan en wordt gedeeld met Argentinië.

Het natuurgebied zelf is enorm. Met bijna 300.000 hectare is het ongeveer vier keer zo groot als de stad Santiago. Sinds 2004 wordt het park beheerd door de Wildlife Conservation Society en is het het grootste beschermde natuurgebied op Tierra del Fuego. Binnen Karukinka wisselen landschappen elkaar continu af. Het landschap bestaat uit bossen, open vlaktes en lagunes, afgewisseld met heuvelachtige vlaktes.

Parque Karukinka ligt afgelegen en is niet eenvoudig te bereiken. Openbaar vervoer naar Parque Karukinka is er eigenlijk niet. Er rijdt af en toe een bus richting Pampa Guanaco, maar daar kun je niet op plannen. In de praktijk heb je dus gewoon een eigen auto nodig om hier te komen. Vanuit Porvenir is het nog ruim 260 kilometer rijden naar het park en onderweg kom je nauwelijks voorzieningen tegen. Tijdens mijn verblijf heb ik hier geen andere reizigers gezien. Ik was hier echt even helemaal alleen

Parque Karukinka bezoek je vooral voor de natuur en het landschap. De beste manier om het gebied te verkennen is te voet. Alleen zo ervaar je hoe uitgestrekt en stil het hier is.

Toen ik er was, waren er een paar wandelroutes uitgezet rond de accommodatie in Sector Vicuña. Dit zijn dagwandelingen die je door bossen, langs lagunes en over heuvelachtig terrein voeren.

Daarnaast is er ook de La Paciencia trail. Dit is een meerdaagse hike van ongeveer 66 kilometer, waarbij je dagenlang door afgelegen gebied trekt zonder voorzieningen. Deze wandeling vraagt om een goede voorbereiding.

Direct bij de campsite van Sector Vicuña start de Sendero Laguna el Cura, een rondwandeling van ongeveer 14 kilometer en wat mij betreft de mooiste wandeling in Parque Karukinka. De route start direct bij de domes en voert je eerst door open terrein en daarna een bijzonder bos in met omgevallen bomen, mossen en kronkelende paden.

Na een paar kilometer kom je uit op een open stuk met uitzicht over de omgeving en de lagune. Vanaf hier zie je pas echt hoe uitgestrekt het gebied is. Tijdens de hele wandeling kom je geregeld guanaco’s tegen die je scherp in de gaten houden en elkaar waarschuwen zodra je te dichtbij komt.

Dit is een afwisselende wandeling met bos, open vlaktes en uitzichtpunten, zonder dat je andere wandelaars tegenkomt.

Niet ver van Sector Vicuña start de Sendero Pietro Grande. Dit is een kortere rondwandeling van ongeveer 5,5 kilometer. In tegenstelling tot de Laguna el Curo draait deze route vooral om het uitzicht.

Vanaf het begin klim je langzaam omhoog richting de top. Halverwege heb je al zicht op de domes en het omliggende landschap, maar bovenop wordt pas echt duidelijk hoe uitgestrekt het gebied is.

De wind speelt hier een grote rol. Boven op de heuvel is die zo sterk dat stilstaan soms lastig is en foto’s maken niet altijd lukt. Juist dat maakt deze wandeling anders dan de andere routes in Karukinka.

De Cóndores Imaginarios Hill is een korte wandeling van een paar kilometer waarbij je kans hebt om condors van dichtbij te zien. Deze enorme roofvogels zweven hier vaak boven de heuvels en maken gebruik van de sterke thermiek in dit gebied.

Het startpunt ligt aan de overkant van een rivier, en dat kan direct een uitdaging zijn. Tijdens mijn bezoek stond het water hoog en stroomde het behoorlijk snel. Met camera’s en spullen bij me vond ik het geen goed idee om de oversteek te maken.

Later zag ik hoe rangers de rivier overstaken door hun kleding uit te trekken en er doorheen te lopen. Dat geeft wel aan dat deze route niet altijd zomaar toegankelijk is en dat je goed moet inschatten of het veilig is.

La Paciencia is een meerdaagse hike van zo’n 66 kilometer. De route loopt dwars door het meest afgelegen deel van Parque Karukinka. De naam van de trail verwijst naar het geduld dat je nodig hebt, want het zijn vooral het weer en de omstandigheden die deze tocht zwaar maken.

Het weer kan hier binnen korte tijd omslaan, de wind is vaak stevig en je bent volledig op jezelf aangewezen. Onderweg kom je geen voorzieningen tegen en afhankelijk van het weer moet je rekening houden met nat terrein en het oversteken van rivieren.

Daar staat wel iets tegenover. Wie deze route loopt, komt op plekken waar bijna niemand komt en krijgt een compleet beeld van het landschap van Karukinka, van bossen en valleien tot open vlaktes richting de kust.

Ervaring met meerdaagse hikes en een goede voorbereiding zijn voor de wandeling wel echt noodzakelijk.

Als je geïnteresseerd bent in wildlife, dan is Parque Karukinka een interessante bestemming. Alleen is het niet eenvoudig om dieren te spotten. Veel dieren leven verspreid over het gebied en laten zich niet altijd zien. Dat maakt het extra bijzonder als je wildlife wél tegenkomt.

De guanaco is zonder twijfel het dier dat je het meest zult zien. Tijdens mijn verblijf doken ze overal op, vaak op afstand, maar altijd alert. Zodra je te dichtbij komt, hoor je een opvallend geluid waarmee ze elkaar waarschuwen. Als je dat eenmaal herkent, weet je dat ze ergens in de buurt staan.

Daarnaast kwam ik meerdere vossen tegen op de open vlaktes en zag ik onderweg een gordeldier langs de weg. In en rondom de bossen en open gebieden vliegen verschillende vogelsoorten rond, waaronder ibissen.

Met wat meer geluk en tijd is er nog veel meer te zien. In de heuvels van Karukinka leven condors, die hier gebruik maken van de sterke thermiek. Aan de kust ligt een kolonie zeeolifanten die hier jaarlijks terugkomt. Ik probeerde daarheen te rijden, maar moest omkeren omdat de afstand groter bleek dan verwacht en mijn benzine begon op te raken.

Onderweg naar Karukinka ligt ook Parque Pinguïno Rey, waar je koningspinguïns kunt zien. Dat is een mooie aanvulling als je toch deze kant op reist.

Niet alleen de dieren maken dit gebied bijzonder. Ook het landschap en de vegetatie vallen direct op zodra je hier rondloopt.

Tijdens het wandelen kom je door verschillende soorten terrein. Dichte bossen met kronkelende paden en omgevallen bomen wisselen zich af met open vlaktes en heuvelachtig gebied. Die bossen bestaan grotendeels uit Nothofagus-bomen, een soort die typisch is voor dit deel van de wereld en hier enorme oppervlakten beslaat.

Op de open stukken verandert het landschap compleet. Hier zie je lage begroeiing en struiken die zich hebben aangepast aan de harde wind en het droge klimaat. In de valleien en rond de lagunes kom je natte, drassige stukken tegen die onderdeel zijn van uitgestrekte veengebieden. Deze zogenaamde turba slaan enorme hoeveelheden water en koolstof op en spelen een belangrijke rol in het ecosysteem van Karukinka.

Wat het gebied interessant maakt, is die afwisseling. Binnen korte tijd ga je van bos naar open steppe en van heuvels naar natte valleien. Langs de kust verandert het landschap opnieuw en vind je plekken waar onder andere zeeolifanten leven en vogels samenkomen.

Overnachten in Parque Karukinka is een ervaring op zich. Ik sliep in een dome midden in het park, maar verwacht hier geen comfort. De dome was leeg, zonder bed of voorzieningen. Ik sliep op een dun matje en gebruikte een slaapzak die geschikt was voor temperaturen onder nul.

’s Nachts daalt de temperatuur flink en ondanks thermokleding, een muts en handschoenen was het nog steeds koud. Verwarming of isolatie is er niet, dus je moet hier echt op voorbereid zijn.

Voorzieningen zijn beperkt. Er is een toilet, maar daarvoor moet je de rangers benaderen. In de praktijk komt het erop neer dat je zoveel mogelijk zelf regelt. Dat geldt ook voor eten, water en kookspullen. Dit is echt back to basic. Alles wat je nodig hebt, moet je zelf meenemen.

Parque Karukinka is bovendien niet het hele jaar geopend en de situatie kan per seizoen verschillen. Controleer daarom vooraf of het park toegankelijk is en regel je overnachting via de organisatie zelf.

Ik reed zelf vanuit Puerto Natales naar Parque Karukinka en nam bij Punta Delgada de ferry naar Tierra del Fuego. Vanaf daar ben je al snel aangewezen op jezelf. Openbaar vervoer is er praktisch niet en je moet het laatste stuk met een huurauto afleggen.

Het is ook mogelijk om het park vanuit Ushuaia te bezoeken, maar dat is geen korte rit. Je bent al snel tien uur onderweg en rijdt ruim 450 kilometer door afgelegen gebied, waarbij je onderweg de grens met Chili oversteekt.

Welke route je ook kiest, onderschat de afstanden niet. Voorzieningen zijn schaars en tankstations kom je nauwelijks tegen. Een goede voorbereiding is hier essentieel. Zorg dat je je auto op tijd voltankt, bijvoorbeeld in Cerro Sombrero of bij Parador Russfin. Daarna zijn er weinig tot geen mogelijkheden meer om te tanken. Je rijdt door uitgestrekte vlaktes met schapen en guanaco’s en komt nauwelijks andere mensen tegen.

Als je Parque Karukinka bezoekt, rijd je een groot deel door de Chileense zijde van Tierra del Fuego. Dit deel van het eiland is uitgestrekt en dunbevolkt en de afstanden zijn vrij groot.

Onderweg kom je wel een aantal bijzondere plekken tegen. Zo kun je een stop maken bij Parque Pingüino Rey, waar je koningspinguïns van dichtbij kunt zien. Dit is een van de weinige plekken in Zuid-Amerika waar deze soort voorkomt. De kans dat je ze ziet is ook vrij groot. Daarnaast kun je in het kleine museum meer te weten komen over de pinguïns die in deze regio voorkomen.

Ook passeer je het Monumento Draga Aurífera Existente, een overblijfsel uit de tijd van de goudwinning op Vuurland.

Voor een overnachting onderweg is Parador Russfin een bijzondere plek. Deze houtzagerij ligt afgelegen en laat goed zien hoe geïsoleerd dit deel van het eiland is.

Misschien ligt Parque Karukinka niet voor de hand tijdens een rondreis door het zuiden van Patagonië. Het kost tijd om er te komen, je moet je goed voorbereiden en je levert comfort in. Maar je ervaart hier iets wat steeds zeldzamer wordt in Patagonië: rust, ruimte en geen andere reizigers.

Tijdens mijn verblijf heb ik geen enkele andere reiziger gezien. Geen busjes, geen groepen, geen drukte. Alleen maar natuur en vooral groepjes guanaco’s die je al van ver in de gaten houden.

Niet alles ging vanzelf. De kou in de dome, het gebrek aan voorzieningen en het constant nadenken over benzine maken het soms ook gewoon afzien. En dan is er die wind die non-stop in je gezicht blaast. Maar juist dat hoort bij deze plek. Je bent hier volledig op jezelf aangewezen en dat maakt de ervaring zoveel intenser.

Voor wie is dit de moeite waard? Voor reizigers die bewust kiezen voor afgelegen gebieden, die het geen probleem vinden om zelf alles te regelen en die het juist waarderen als een bestemming nog niet ontdekt is. Zoek je comfort of gemak, dan kun je deze plek beter overslaan.

Ik bezocht Parque Karukinka tijdens mijn roadtrip door het zuiden van Patagonië. Tijdens deze reis combineerde ik bekende highlights zoals Torres del Paine National Park, Mount Fitz Roy, de Perito Moreno gletsjer en Ushuaia met minder bekende plekken zoals Parque Nacional Pali-Aike, Parque Nacional Patagonia en Parque Karukinka. Nog altijd is dit een van mijn favoriete reizen ooit.