Tsjechië

Het kasteel van Český Šternberk

Stel, je bent 96 jaar oud en je bent alleen. Waar zie je jezelf wonen? Waarschijnlijk denk je niet direct aan een enorm kasteel, toch? In het Tsjechische plaatsje Český Šternberk staat een enorm kasteel bovenop de heuvel. Hier woont de 96 jarige Zdeněk Sternberg. Het kasteel is vernoemd naar zijn familie die hier, op een korte periode na, al eeuwen woont.

Eerder dit jaar bracht ik een bezoek aan het kasteel van Český Šternberk

Geschiedenis van het kasteel

De geschiedenis van het kasteel van Český Šternberk gaat terug naar de 13e eeuw. Gedurende deze periode werden er in de regio Bohemen veel stenen kastelen gebouwd. Het kasteel van Český Šternberk werd in 1242 gebouwd op een heuvel aan de Sázava rivier. Zdeslav van de Divisov familie liet het kasteel bouwen en noemde het Sternberk, afgeleid van het Duitse woord ‘Sterrenberg’. Zdeslav gebruikte deze naam later als zijn achternaam en gebruikte de ster in zijn familiewapen. De achthoekige ster is afgeleid van de Ster van Bethlehem en volgens de legende was de familie één van de drie legenden.

De locatie van het kasteel is natuurlijk strategisch gekozen. Het kasteel wordt omringd door heuvels en ligt daardoor goed verstopt. Vanaf het kasteel kon men wel zien wanneer eventuele vijanden over de heuvels dichterbij kwamen. Rondom het kasteel stonden twee torens. In de 14e eeuw werd het kasteel verder verstevigd. Gedurende verschillende oorlogen werd het kasteel steeds gespaard. Dit veranderde in 1467 toen het kasteel van de Sternbergs werd afgenomen voor 12 jaar en werd compleet geplunderd.

Het kasteel wordt omringd door heuvels en ligt daardoor goed verstopt. Vijanden konden vanaf het kasteel wel gezien worden.

De schade was groot en in de 15e en 16e eeuw werd er grondig gerenoveerd en werden nieuwe gebouwen binnen de muren van het kasteel gebouwd en werd het vestingwerk verder verstevigd. Het kasteel wist de Dertigjarige Oorlog zonder al te grote schade door te komen. Met de dood van Jan Vaclav in 1712 stierf de directe familietak van de familie Sternberg uit en ging het kasteel over naar andere families die het kasteel verder verbouwden. In 1841 kocht Zdenek van Sternberg van de Konopiste tak het kasteel terug en kwam het weer in de familie van Sternberg.

In de communistische periode werd de familie onteigend en kwam het kasteel onder eigendom van de staat. Het kasteel was toen al een museum en openbaar voor het publiek. Graaf Jiri Sternberg, die in een flatje in Praag woonde, gaf elke dag rondleidingen in zijn voormalige huis. Hoe zou hij zich hierbij gevoeld hebben? Nadat Jiri stierf kwam het kasteel in 1992 weer in bezit van de familie. Zdeněk, de oudste zoon van Jiri en de 20e generatie van Zdeslav, woont nu op de eerste etage van het kasteel.

Zdeněk Sternberg is de 20e generatie van de familie van Strenberg. De 96 jarige man woont nog altijd in het kasteel.

De locatie van het kasteel werd strategisch gekozen

Rondleiding door het kasteel van Český Šternberk

Ik mocht het kasteel van Český Šternberk onder begeleiding van een gids bezoeken, maar alleen de tweede etage. Op de eerste etage woont immers de 96 jarige Zdeněk Sternberg. Jammer genoeg zie ik hem niet tijdens de rondleiding. Het zou de rondleiding een mooi persoonlijk tintje hebben kunnen geven. De gids spreekt echter perfect Engels en vertelt vol enthousiasme over het kasteel en de verschillende kamers.

De eerste en grootste kamer die we betreden is de Ridderzaal. Deze is historisch ingericht met veel oud meubilair dat ook daadwerkelijk gebruikt is. De twee enorme kroonluchter die hier hangen komen uit 1911 nadat het plafond deels naar beneden was gekomen. Vanuit hier kunnen we de St. Sebastian kapel bewonderen. In deze kapel hangt het schilderij ‘The Passion of St. Sebastian’, geschilderd door de Nederlandse Stevens in de 16e eeuw. Zo hebben de Nederlanders dus ook hun sporen achtergelaten in dit kasteel. En niet alleen dit schilderij komt uit Nederland. Ook de verschillende stoven in de ruimtes zijn van Nederlandse afkomst. Het gehele kasteel werd hiermee verwarmd. Dat moet behoorlijk een behoorlijke klus zijn geweest om het hele kasteel te verwarmen. In 1930 kwam nog wel een centrale verwarming, maar deze werd in de jaren ‘50 weer verwijdert.

De Ridderzaal is de mooiste kamer met twee enorme kroonluchters en oud meubilair.

De Ridderzaal met veel oud meubilair
In een kapel een vleugje 'Nederland'

Vanuit de Ridderzaal komen we in de Gele Lounge. Deze naam werd aan de kamer gegeven omdat het behang een gele kleur had. Tijdens restauratiewerkzaamheden ontdekte men achter het behang muurschilderingen die natuurlijk hierna werden gerestaureerd. Na de Ladies Lounge komen we aan in de Bibliotheek waar een hele reeks aan historische boeken staan. De meeste boeken komen uit de 19e eeuw. Nog altijd komt de huidige eigenaar hier graag om een boek te lezen.

Tijdens de restauratie ontdekte men de muurschilderingen
De bibliotheek met vele historische boeken

Na de eetkamer, oriental antechamer en ontbijtkamer bereiken we de studeerkamer. In deze kamer is een volledige stamboom van de familie Sternberg te zien. Deze werd in opdracht van Jiri Sternberg opgesteld. Jiri, die dus ook al gids rondleidingen gaf in zijn eigen voormalige woning, maakte tevens een lijst van alle spullen in het huis om zo een goed overzicht te hebben van alle bezittingen van de familie. Jiri’s vader, Casper Sternberg, schilderde paardraces en verzamelde pijpen. Deze zijn in de volgende kamers te zien.

De eetkamer
Een foto van Jiri Sternberg die een rondleiding geeft door zijn 'eigen huis'
De stamboom van familie Sternberg
Schilderijen en pijpen, de verzameling van Casper Sternberg

De laatste kamer van de tweede etage zijn de slaapkamer van Casper en de Jachtzaal met 167 trofeeën van de jachten in de omgeving. Gek genoeg ligt er ook een krokodil die men heeft meegenomen tijdens een reis. Hiermee sluiten we onze ronde door het kasteel af. Persoonlijk vond ik de geschiedenis erg interessant. Ben je hier zelf wat minder in geïnteresseerd kun je wellicht wel genieten van de historische inrichting van de verschillende kamers.

De trofeekamer

Praktische informatie

Het plaatsje Český Šternberk ligt op zo’n 60 kilometer van Praag. Heb je eigen vervoer ter beschikking, bereik je het kasteel al binnen 45 minuten. Parkeren kun je bij het kasteel of in het dorp, al zijn het aantal plekken beperkt. Ook zou je een taxi of Uber kunnen overwegen om hier te komen. Het kasteel is ook bereikbaar met het openbaar vervoer maar omdat je met de bus twee maal moet overstappen en vervolgens de trein moet nemen, is dit echter niet aan te raden.

Aangezien de openingstijden verschillen per seizoen kun je het beste de website van het kasteel van Český Šternberk bekijken. Voor een rondleiding met een Engels- of Duitstalige gids betaal je per persoon 230 CZK (kinderen en studenten 160 CZK). Er zijn ook mogelijkheden om het kasteel ‘s avonds te bezoeken.

Een schilderij van een gevecht. Kan hij de schilder Casper Sternberg zelf ontdekken?

Disclaimer: Ik bezocht het kasteel van Český Šternberk op uitnodiging van Visit Czech Republic. Ik krijg niet betaald voor het schrijven van dit artikel en alles wat je leest is mijn persoonlijke mening/ervaring

Danny van der Meijden
Danny van der Meijden

Ik ben niet op zoek naar de toeristische hotspots die iedereen kent. Liever ga ik op zoek naar de hidden gems. Bestemmingen waar vrijwel niemand van heeft gehoord of waar weinig mensen naartoe gaan. Ik neem graag de tijd om een stad of regio goed te ontdekken en duik graag even de natuur in.

Ooit begonnen met het bouwen van een website waar ik schreef over mijn reizen. Zo is Reizen & Reistips ontstaan. In 2024 de ultieme beloning voor mijn werk gekregen met de Golden Pen Award!

Het onderhouden van Reizen & Reistips kost tijd en geld. Vinden jullie mijn verhalen leuk en willen blijven genieten van mijn reisavonturen? Dan kunnen jullie mij steunen door op deze site tours of accommodaties te boeken. Ook kunnen jullie mij een kleine gift sturen via Buy me a Coffee (of een biertje). Alvast bedankt!